Anisío Teixeira: vida e pensamento pedagógico

Esta tese de doutorado pretende realizar uma investigação a respeito da vida e do pensamento pedagógico de Anísio Spínola Teixeira (1900-1971). Na defesa e concretização de seu ideal pedagógico ele se transformou em umas das personalidades mais influentes da história da educação brasileira no século...

Full description

Bibliographic Details
Author: Tosta Santos, Denise
Format: doctoral thesis
Status:Published version
Publication Date:2017
Country:España
Institution:CBUC, CESCA
Repository:TDR. Tesis Doctorales en Red
OAI Identifier:oai:www.tdx.cat:10803/482216
Online Access:http://hdl.handle.net/10803/482216
Access Level:Open access
Keyword:Brasil
Brazil
Història de l'educació
Historia de la educación
History of education
Innovacions educatives
Innovaciones educativas
Educational innovations
Legislació educativa
Legislación educativa
Educational legislation
Teixeira, Anísio, 1900-1971
Ciències de l’Educació
371
id ES_19f3dc7fc7bbbdf45d6a242c0d4d4d82
oai_identifier_str oai:www.tdx.cat:10803/482216
network_acronym_str ES
network_name_str España
repository_id_str
dc.title.none.fl_str_mv Anisío Teixeira: vida e pensamento pedagógico
title Anisío Teixeira: vida e pensamento pedagógico
spellingShingle Anisío Teixeira: vida e pensamento pedagógico
Tosta Santos, Denise
Brasil
Brazil
Història de l'educació
Historia de la educación
History of education
Innovacions educatives
Innovaciones educativas
Educational innovations
Legislació educativa
Legislación educativa
Educational legislation
Teixeira, Anísio, 1900-1971
Ciències de l’Educació
371
title_short Anisío Teixeira: vida e pensamento pedagógico
title_full Anisío Teixeira: vida e pensamento pedagógico
title_fullStr Anisío Teixeira: vida e pensamento pedagógico
title_full_unstemmed Anisío Teixeira: vida e pensamento pedagógico
title_sort Anisío Teixeira: vida e pensamento pedagógico
dc.creator.none.fl_str_mv Tosta Santos, Denise
author Tosta Santos, Denise
author_facet Tosta Santos, Denise
author_role author
dc.contributor.none.fl_str_mv Vilanou, Conrad
Universitat de Barcelona. Facultat d'Educació
dc.subject.none.fl_str_mv Brasil
Brazil
Història de l'educació
Historia de la educación
History of education
Innovacions educatives
Innovaciones educativas
Educational innovations
Legislació educativa
Legislación educativa
Educational legislation
Teixeira, Anísio, 1900-1971
Ciències de l’Educació
371
topic Brasil
Brazil
Història de l'educació
Historia de la educación
History of education
Innovacions educatives
Innovaciones educativas
Educational innovations
Legislació educativa
Legislación educativa
Educational legislation
Teixeira, Anísio, 1900-1971
Ciències de l’Educació
371
description Esta tese de doutorado pretende realizar uma investigação a respeito da vida e do pensamento pedagógico de Anísio Spínola Teixeira (1900-1971). Na defesa e concretização de seu ideal pedagógico ele se transformou em umas das personalidades mais influentes da história da educação brasileira no século XX. Dotado de um peculiar ímpeto realizador além de uma aguçada percepção da educação como instrumento de progresso e desenvolvimento, Anísio Spínola Teixeira utilizou-se do elemento democrático no decorrer de sua vida para fundamentar suas teorias e promover através de ações políticas e pedagógicas a autonomia do cidadão conectado com as novas necessidades sociais da realidade brasileira daquele momento. Para entender os fundamentos de seus pensamentos será preciso situá-lo no movimento renovador brasileiro cujas bases se encontram no movimento escolanovista surgido nos fins do século XIX nos Estados Unidos e Europa. Para tal fim de investigação, será analisado os antecedentes de sua formação, as influências ideológicas recebidas, a sua luta em promover uma escola pública, gratuita e universal, assim como verificar a contribuição do seu ideal que foi sendo realizado através da implementação de leis educacionais e da sua concretização através da criação do Centro Educacional Carneiro Ribeiro - conhecida como Escola Parque – localizada em uma das regiões mais carentes da cidade de Salvador na Bahia. Deste modo, este estudo se converteu numa narrativa histórico-descritiva e biográfica, utilizando-se da análise hermenêutica na busca pela compreensão e interpretação dos sentidos encontrados nos diálogos estabelecidos entre os diversos textos produzidos por Anísio Teixeira, tendo por base a história do Brasil, história da educação e a própria história de vida deste educador. Neste trabalho de pesquisa também será explorado a percepção que Anísio Teixeira tinha sobre o processo histórico do Brasil e da própria história pessoal, que serão fundamentais para a solidificação do seu pensamento. Consciente de seu papel social (de perfil democrático) ele se posicionaria contra aquela forma de utilização da educação como instrumento de segregação e dominação, e este posicionamento estava vinculado ao seu profundo conhecimento, identificação e respeito em relação à formação histórico e cultural do Brasil. Traçando os (dês) caminhos seguidos pela educação no país, sintetiza esse percurso histórico que culminará no Brasil do século XX com uma educação pública que, ao invés de minimizar as injustiças sociais, agrava-as cada vez mais. Dentro deste contexto é que ele irá propor e efetivar as reformas que avistava como necessárias, ou, rejeitar as práticas retrógradas ainda vigentes naquele período. Deste modo, recorreu-se ao viés da educação brasileira, contextualizando-a dentro da perspectiva histórica, social e antropológica do próprio Brasil.
publishDate 2017
dc.date.none.fl_str_mv 2017
2018
2018
dc.type.none.fl_str_mv info:eu-repo/semantics/doctoralThesis
info:eu-repo/semantics/publishedVersion
format doctoralThesis
status_str publishedVersion
dc.identifier.none.fl_str_mv http://hdl.handle.net/10803/482216
url http://hdl.handle.net/10803/482216
dc.language.none.fl_str_mv Portugués
language_invalid_str_mv Portugués
dc.rights.none.fl_str_mv http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/
info:eu-repo/semantics/openAccess
rights_invalid_str_mv http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/
eu_rights_str_mv openAccess
dc.format.none.fl_str_mv 237 p.
application/pdf
application/pdf
dc.publisher.none.fl_str_mv Universitat de Barcelona
publisher.none.fl_str_mv Universitat de Barcelona
dc.source.none.fl_str_mv TDX (Tesis Doctorals en Xarxa)
reponame:TDR. Tesis Doctorales en Red
instname:CBUC, CESCA
instname_str CBUC, CESCA
reponame_str TDR. Tesis Doctorales en Red
collection TDR. Tesis Doctorales en Red
repository.name.fl_str_mv
repository.mail.fl_str_mv
_version_ 1869404076975849472
spelling Anisío Teixeira: vida e pensamento pedagógicoTosta Santos, DeniseBrasilBrazilHistòria de l'educacióHistoria de la educaciónHistory of educationInnovacions educativesInnovaciones educativasEducational innovationsLegislació educativaLegislación educativaEducational legislationTeixeira, Anísio, 1900-1971Ciències de l’Educació371Esta tese de doutorado pretende realizar uma investigação a respeito da vida e do pensamento pedagógico de Anísio Spínola Teixeira (1900-1971). Na defesa e concretização de seu ideal pedagógico ele se transformou em umas das personalidades mais influentes da história da educação brasileira no século XX. Dotado de um peculiar ímpeto realizador além de uma aguçada percepção da educação como instrumento de progresso e desenvolvimento, Anísio Spínola Teixeira utilizou-se do elemento democrático no decorrer de sua vida para fundamentar suas teorias e promover através de ações políticas e pedagógicas a autonomia do cidadão conectado com as novas necessidades sociais da realidade brasileira daquele momento. Para entender os fundamentos de seus pensamentos será preciso situá-lo no movimento renovador brasileiro cujas bases se encontram no movimento escolanovista surgido nos fins do século XIX nos Estados Unidos e Europa. Para tal fim de investigação, será analisado os antecedentes de sua formação, as influências ideológicas recebidas, a sua luta em promover uma escola pública, gratuita e universal, assim como verificar a contribuição do seu ideal que foi sendo realizado através da implementação de leis educacionais e da sua concretização através da criação do Centro Educacional Carneiro Ribeiro - conhecida como Escola Parque – localizada em uma das regiões mais carentes da cidade de Salvador na Bahia. Deste modo, este estudo se converteu numa narrativa histórico-descritiva e biográfica, utilizando-se da análise hermenêutica na busca pela compreensão e interpretação dos sentidos encontrados nos diálogos estabelecidos entre os diversos textos produzidos por Anísio Teixeira, tendo por base a história do Brasil, história da educação e a própria história de vida deste educador. Neste trabalho de pesquisa também será explorado a percepção que Anísio Teixeira tinha sobre o processo histórico do Brasil e da própria história pessoal, que serão fundamentais para a solidificação do seu pensamento. Consciente de seu papel social (de perfil democrático) ele se posicionaria contra aquela forma de utilização da educação como instrumento de segregação e dominação, e este posicionamento estava vinculado ao seu profundo conhecimento, identificação e respeito em relação à formação histórico e cultural do Brasil. Traçando os (dês) caminhos seguidos pela educação no país, sintetiza esse percurso histórico que culminará no Brasil do século XX com uma educação pública que, ao invés de minimizar as injustiças sociais, agrava-as cada vez mais. Dentro deste contexto é que ele irá propor e efetivar as reformas que avistava como necessárias, ou, rejeitar as práticas retrógradas ainda vigentes naquele período. Deste modo, recorreu-se ao viés da educação brasileira, contextualizando-a dentro da perspectiva histórica, social e antropológica do próprio Brasil.This doctoral thesis intends to carry out an investigation about the life and pedagogical thinking of Anísio Spínola Teixeira (1900-1971). In defense and concretization of his pedagogical ideal he became one of the most influential personalities in the history of Brazilian education in the twentieth century. Endowed with a peculiar impetus and a keen perception of education as an instrument of progress and development, the democratic element was used in the course of his life to base his theories and to promote, through political and pedagogical actions, the autonomy of the citizen connected with the new social needs of the Brazilian reality in that moment. For this purpose, this study analyze the antecedents of his formation, the ideological influences received, the struggle to promote a public, gratuitous and universal school, as well as verify the contribution of his ideal that was being realized through the implementation of educational laws. Thus, this study became a historical-descriptive and biographical narrative, using hermeneutical analysis in the search for understanding and interpretation of the meanings found in the dialogues established between the various texts produced by Anísio Teixeira, based on the history of Brazil, History of education and the life of this educator.En esta tesis se realiza una investigación sobre la vida y el pensamiento pedagógico de Anísio Spíndola Teixeira (1900-1971) destacando la contribución pedagògica y democráctica de este educador brasileño que, en la defensa y prosecución de su ideal, se transformó en una de las personalidades más notables e influyentes de la historia de la educación brasileña, estableciendo una nueva actitud y mentalidad educativa en el Brasil del siglo XX.Universitat de BarcelonaVilanou, ConradUniversitat de Barcelona. Facultat d'Educació201820182017info:eu-repo/semantics/doctoralThesisinfo:eu-repo/semantics/publishedVersion237 p.application/pdfapplication/pdfhttp://hdl.handle.net/10803/482216TDX (Tesis Doctorals en Xarxa)reponame:TDR. Tesis Doctorales en Redinstname:CBUC, CESCAPortuguésL'accés als continguts d'aquesta tesi queda condicionat a l'acceptació de les condicions d'ús establertes per la següent llicència Creative Commons: http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/info:eu-repo/semantics/openAccessoai:www.tdx.cat:10803/4822162026-06-14T12:46:07Z
score 15,300724